Dossier

Disa karakteristika ndërtimore të xhamive shqiptare

Nga: Roald A. Hysa Qyteti shqiptar i mesjetës së vonë paraqet disa karakteristika të përbashkëta dhe ngjashmëri. Kuptohet se me hyrjen e osmanëve në trevat shqiptare dhe konsolidimin e pushtetit të tyre, ato ndikuan edhe në formatimin e qytetit, ku bien në sy disa elemente të përbashkëta tek të gjithë si, pazari, xhamia, sheshi, pusi […]

Shqiptarët e Egjiptit

  nga Ylli Subashi Elementin shqiptar në Egjipt e hasim që nga shek. i XVI e mbrapa. Prania e këtij elementi është e natyrave të ndryshme duke filluar prej elementit të tipit qeveritar, tipit ushtarak (mercenar), tipit social-mërgimtar dhe tipit politik. Në literaturën e vendeve arabe, por edhe të vendeve të ndryshme hasim vrojtime të […]

Një letër e pabotuar e Edit’h Durhamit

  nga Hasan BELLO Një nga udhëtaret dhe antropologet më të njohura angleze, që me veprimtarinë e saj studimore dhe publicistike kontribuoi më së shumti për çështjen shqiptare, mbetet padyshim Miss Edit’h Durham. Veprimtarinë e saj politike në favor të Shqipërisë ajo e konkretizoi me formimin e shoqatës anglo-shqiptare në vitin 1912, shoqatë në të […]

Riorganizimi gradual i fesë islame (1912-1920)

“Feja myslimane kryente edhe funksione të ideologjisë shtetërore. Islamizmi ishte rregulluesi, sovran dhe absolut i shtetit në mënyrë të tillë që Kurani dhe Kodi Civil ishin një gjë e vetme dhe që dogma, duke u identifikuar me nderimin shtetëror, ijepte këtij të fundit karakter të pandryshueshëm dhe ekzekutiv. Ushtrimi i pushtetit konsiderohej si një akt […]

Roli i dijetarëve mysliman në rezistencën shqiptare në Çamëri

    nga Abedin Rakipi Hasan Tahsini bëri një punë të palodhur për konsolidimin e Islamit në trevat çame. Ai hapi me shpenzimet e tij medresenë e Filatit më 1860 dhe rindërtoi shumë xhamira të dëmtuara. Çamëria, krahina jugore e trevave shqiptare, e merr këtë emër nga lumi Tiamis, qysh në kohën e fiseve ilire, që […]

Aqif Pashë Elbasani, i pari që ngriti flamurin e Pavarësisë

Në vitin jubile kujtohet patrioti i shquar shqiptar. Ishte një nga patriotët më të njohur elbasanas, njeri i besuar i Ismail Qemalit. “Emëri juaj i shkëlqyer si patriot…” Me këto fjalë Ismail Qemali, në vitin 1912, i drejtohej Aqif Pashë Elbasanit, pasi mësoi se ai bashkë me patriotë të tjerë elbasanas ngriti flamurin e Shpalljes […]

Liria e shtypit dhe censura (nё vitin 1936)

nga Hasan Bello Paraqitja tepër gri e periudhës sё mbretërisë, shpeshherë justifikohet me mungesën e lirisë sё shtypit. Çka nё realitet nuk ёshtё aspak e vёrtetё. Sepse, kjo periudhë përkon pikërisht me majat e gazetarisë dhe publicistikës shqiptare. Edhe censura nuk ishte nё nivele ekstreme. Kёshtu, po t’i referohemi njё komunikate tё Zyrës sё Shtypit, […]

“Stili komunist i divorceve” – (jo shqiptar)

nga Hasan Bello Dokumentari i regjisores bullgare Adela Peeva me titull “Divorce Albanian Style”1, i shfaqur për publikun shqiptar ditën e enjte me datë 2 shkurt 2012 në emisionin “Opinion”, risolli dhe një herë në vëmendjen e shoqërisë shqiptare dhimbjet e përjetuara nga divorcet e nënshtetasve shqiptarë me nënshtetaset e huaja (të ardhura kryesisht nga […]

Diktatura dhe besimet fetare

nga Hasan Bello Nëse hedhim një vështrim retrospektiv në historinë e popullit shqiptar që nga antikiteti deri në ditët e sotme, por dhe nga studimet e bëra nga antropologë dhe etnologë të ndryshëm, lehtësisht mund të arrihet në konkluzionin se shqiptarët për nga natyra kanë qenë dhe janë një popull religjioz1. Pavarësisht faktit se në […]

Pse quhemi Shqiptarë?

nga Bukurosh Z. Dylgjeri Shkas i këtij shkrimi u bë im bir, nxënës në një shkollë 9-vjeçare i cili një pasdite teksa ishte duke mësuar tekstin e historisë së popullit tonë, krejt papritur më pyeti: – Babi, pse quhemi shqiptarë ne? U ndjeva ngushtë, nuk po dija si të përgjigjegja, diç mërmërita me gjysmë zëri […]